Geplaatst door: 
Verhaal

Huishouden in oorlogstijd

Auteur: 
Thea Evers

Over de Tweede wereldoorlog zijn bibliotheken vol boeken geschreven. Hoe de Duitse bezetting door de gevolgen van de goederen- en levensmiddelendistributie - ook voor andere zaken dan klompen - ingreep in het dagelijks leven van de huisvrouw, blijkt uit een klein geschriftje: VOORSCHRIFTEN EN RECEPTEN VOOR DE KEUKEN IN OORLOGSTIJD

"Wat elke Huisvrouw in tijd van oorlog en distributie moet weten. Hoe bespaar ik op Koffie, Thee, Suiker, Boter en Gas ?” Het was indertijd te koop voor de prijs van 16 cent.

Rantsoen

Hoe verdubbelde de huisvrouw het boterrantsoen, hoe gebruik je een hooikist, welke pannen en welke spijzen zijn daarvoor geschikt en hoe bezuinig ik nog meer op gas. Allemaal vragen uit het toenmalige dagelijkse leven. Nu is er een vrekkenbeweging die met dit geschriftje zijn voordeel kan doen, maar toen was het voor een gezin bittere noodzaak.

Wij willen u een voorbeeld geven over het maken van koffie-extract. Koffie, nu een dagelijkse drank, waarbij het al lang niet meer blijft bij één of twee kopjes. Toen ging het als volgt en men had de keus uit met en zonder suiker:

KOFFIE-EXTRACT MET SUIKER

2,5 ons basterdsuiker of gewone witte suiker; 1 ons gemalen koffie; 1,5 liter kokend water.

Men brandt de suiker zonder water tot ze geheel zwart ziet, voeg de koffie toe en laat alles, steeds roerende, nog eens branden; dan voegt men er langzaam het kokende water bij (vooral langzaam omdat het bruist) en roert dit terwijl het flink moet koken nog tien minuten, dan zeeft men het vocht door een netelsdoeklap en een trechter in een goed gesloten, liefst beugelfles en het extract is voor gebruik gereed. 
Men doet een eetlepel extract in een kopje waarbij de normale hoeveelheid suiker gevoegd wordt. De melk kan zeer goed nog verdund worden met water hetgeen proefondervindelijk bewezen is. Het verdient aanbeveling om dan met de verdunde melk een mespuntje zout mee te koken. Hierdoor verkrijgt U een overheerlijke smaak aan Uw koffie.

KOFFIE-EXTRACT ZONDER SUIKER

½ ons gemalen koffie, ½ liter kokend water, ¼ busje Buisman’s koffie.

Op ½ liter kokend water voegen we het ½ ons koffie en laten dit drie kwartier trekken zonder dat het kookt. Vervolgens voegen we het ¼ busje Buisman’s koffie er bij en laten het geheel nu weer een half uur trekke, echter weer zonder dat het kookt. Daarna doen we het hele mengsel door een fijne zeef waardoor men het vocht van de koffie scheidt. Het vocht is het extract wat we weer in een goed gesloten liefst beugelfles gieten. De koffie die in de zeef overblijft kunnen we weer in de filtereer gebruiken om er op de normale wijze koffie van te trekken.

Proeven hebben bewezen dat men, met de hoeveelheden van bovenstaand recept hiervan nog 20 kopjes kan schenken, alvorens men tot het gebruik van de gemaakte extract behoeft over te gaan.  

Dit artikel was eerder geplaatst in Oet Dorp en Marke 2002-2.

Reacties